Đền Eo Bạch, thờ vọng Thánh mẫu Nguyễn Thị Bích Châu, tọa lạc dưới chân núi Ô Tôn thuộc làng Vịnh Áng, tổng Hoằng Lễ (nay là thôn Hải Phong, xã Kỳ Lợi, TX Kỳ Anh). Nơi đây ghi dấu chứng tích cuộc giao tranh giữa quân đội nước Đại Việt, thời nhà Trần với thế lực gây hấn ở phương Nam cách đây hơn 640 năm.

Eo Bạch- Đền thiêng nơi cửa biển

 

Đền Eo Bạch, thờ Thánh mẫu Nguyễn Thị Bích Châu, tọa lạc dưới chân núi Ô Tôn thuộc làng Vịnh Áng, tổng Hoằng Lễ (nay là thôn Hải Phong, xã Kỳ Lợi, TX Kỳ Anh). Nơi đây ghi dấu chứng tích cuộc giao tranh giữa quân đội nước Đại Việt, thời nhà Trần với thế lực gây hấn ở phương Nam cách đây hơn 640 năm. 

Đền thiêng nơi cửa biển và nguồn gốc Lễ hội Đền Eo Bạch

Đền Eo Bạch được người dân lập nên để thờ vọng Chế thắng Phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu-cung phi của vua Trần Duệ Tông. Tương truyền, năm 1377, vua Trần Duệ Tông có ý định đem quân đi đánh giặc Chiêm Thành, cung phi Bích Châu đã làm tờ biểu can ngăn vì thời cơ chưa thuận lợi, nhưng nhà vua không nghe, cho nên bà đành xin đi theo hộ giá.Trận ấy, quan quân nhà Trần thất bại nặng nề, Nguyễn Thị Bích Châu cưỡi ngựa tả xung hữu đột, cầm quân xung trận và bị trúng tên độc, bà từ trần vào giờ Tý, ngày 11/2 năm Đinh Tỵ (1377), sau đó vua Duệ Tông cũng băng hà. Quân nhà Trần rút về kinh đô Thăng Long, khi tới vùng biển Châu Hoan gặp phải sóng to gió lớn, chờ lâu ngày biển vẫn không lặng, triều đình đành xuống chiếu an táng linh cữu và lập miếu thờ Quý phi tại núi Ô Tôn, vùng Eo Bạch, huyện Kỳ Hoa, thuộc Châu Hoan. Người dân lấy vị trí nơi quan quân đặt bàn tế lễ để lập Đền thờ vọng Chế thắng phu nhân Nguyễn Thị Bích Châu- Đền có tên gọi Đền Eo Bạch từ đó. 

 

 

 

Ngoài Đền Eo Bạch còn có địa danh khác mà người dân làng Vịnh Áng xưa, thôn Hải Phong ngày nay thường gọi là Cồn Rước Thánh. Theo lời kể, xưa kia vì Cồn Rước thánh nằm cách khu dân cư khá xa, chính vì sự cách trở nên nhân dân trong vùng đã thống nhất trước ngày giỗ Cung phi Nguyễn Thị Bích Châu, cử các bậc cao niên ra xin rướcThánh về bãi biển cạnh làng Vịnh Áng (nay là thôn Hải Phong, Kỳ Lợi) thờ một ngày một đêm để nhân dân trong Làng từ già đến trẻ ai cũng được đến dâng nén tâm nhang lên Thánh Mẫu. Ban đầu chỉ có Lễ giỗ, về sau nhân dân tổ chức các trò chơi dân gian như kéo co, cờ thẻ, thi đối đáp ví dặm, đua thuyền…Từ chỗ các hoạt động mang tính tự phát dần dần được tổ chức quy mô và trở thành Lễ hội truyền thống mà nhân dân trong vùng thường gọi là "Lễ rước thánh" hay Lễ hội Đền Eo Bạch.

 

 

 

Địa chỉ du lịch văn hóa tâm linh…

          Đền Eo Bạch tiền thân chỉ là một miếu nhỏ. Trải qua nhiều lần tôn tạo, trùng tu, nâng cấp, hiện nay, Đền có quy mô khang trang hơn. Mặt đền hướng ra cảng biển, lưng tựa vào núi. Cửa biển Hải Khẩu (cảng Vũng Áng ngày nay) được biết đến là cảng biển sâu nhất Việt Nam, nổi tiếng với nhiều hải sản quý như tôm, cua, ghẹ, mực... Cách Đền một quãng là núi Bàn Độ (đỉnh núi bằng phẳng giống như cái mâm vàng đặt qua biển nên được gọi là Bàn Độ) có đầm Tiên Nữ, có bàn cờ tiên, ngày xưa có rất nhiều hươu sao...

Tọa lạc dưới chân núi Ô Tôn, đền Eo Bạch được xây dựng với ba tòa điện: thượng điện, trung điện, hạ điện. Kiến trúc thấp, đậm, hài hòa với thiên nhiên. Từ khi lập miếu thờ cho đến nay, nhân dân địa phương cũng như đạo hữu gần xa cứ đến ngày 12 tháng 2 Âm lịch lại về Đền Eo Bạch hành hương tưởng nhớ công ơn của Thánh mẫu Nguyễn Thị Bích Châu. Qua gần 700 năm với bao thăng trầm, biến cố của lịch sử, nhiều thế hệ nhân dân trong vùng nói chung, người dân làng Hải Phong nói riêng đã giữ gìn, tôn tạo ngôi Đền Eo Bạch hương khói, phụng thờ Quý phi Nguyễn Thị Bích Châu để tỏ lòng biết ơn, ngưỡng mộ Liệt nữ thời Trần đã xả thân quên mình vì nghiệp lớn.

 

 

 

 

 

 

          Năm 2005, Đền Eo Bạch được công nhân là Di tích lịch sử văn hóa cấp tỉnh. Với giá trị lịch sử, văn hóa và sự linh thiêng, thời gian qua, BQL Đền đã nhận được sự quan tâm của các cấp Nhà nước, sự ủng hộ của các nhà hảo tâm gần xa để tu sửa, xây dựng mới cơ sở vật chất đáp ứng nhu cầu văn hóa tâm linh của nhân dân. Cứ hai năm một lần, vào năm chẵn, xã Kỳ Lợi long trọng tổ chức Lễ hội Đền Eo Bạch với quy mô lớn, trang trọng. Lễ hội diễn ra từ ngày mồng tám đến rạng sáng 11 tháng hai âm lịch được thu hút đông đảo khách thập phương và nhân dân địa phương đến dâng hương, dự lễ.

 

 

 

          Thời gian qua, nhằm giữ gìn thương hiệu mực nhảy Vũng Áng, đảm bảo tiến độ thi công công trình cầu cảng số 3, 4, các hộ kinh doanh bè nổi tại Vũng Áng đã di dời địa điểm đến gần đền Eo Bạch. Nhằm phát huy lợi thế phát triển du lịch tâm linh gắn với văn hóa ẩm thực, xã Kỳ Lợi, BQL KKT tỉnh và thị xã Kỳ Anh đang nỗ lực kêu gọi các nguồn lực để tiếp tục nâng cấp, trùng tu đền Eo Bạch, phát triển quy mô của điểm du lịch tâm linh này.

Trong tương lai, khi hành hương về Đền Eo Bạch, ngoài việc dâng hương, vãn cảnh đền, du khách còn có cơ hội thưởng thức các món hải sản bè nổi, hoặc trải nghiệm cảm giác thú vị khi cùng ngư dân cùng câu mực, ngắm biển với sắc màu lung linh của thành phố trên biển.

          Bài, ảnh Minh Hằng-Anh Tuấn


Đánh giá:

lượt đánh giá: , trung bình:



Tin liên quan

     Bình luận


    Mã xác thực không đúng.
      Bản đồ thị xã Kỳ Anh
       Liên kết website
      Thống kê: 170.120
      Online: 24